SOLDURMA
 Soldurma ünitesinde; taze çay yapraklarının içerdiği %70-%80 oranındaki su, yaklaşık 320C sıcaklığında hava ile buharlaştırılarak %50-%55 değerlerine düşürülür. Çay işlemenin zorunlu ve en önemli ilk işlemi soldurmadır. Soldurma sonucunda yaprakların hücre özsuları daha yoğun hale gelir ve kıvırma işlemi için uygun elastiki yapı sağlanmış olur. Soldurma işlemi iki gözlü soldurma makinalarında alttan verilen sıcak hava ile yapılır. Soldurma işlemi 6-8 saat sürer. Soldurma işlemi boyunca homojenliğin sağlanması için yaş çayın iki kere karıştırılması gerekmektedir. Soldurma sıcaklığının gereğinden yüksek olması durumunda çay yeşil olarak kurur ve sonuçta kalitesi düşük çay elde edilir. Bu nedenle soldurma sıcaklığının iyi ayarlanması ve karıştırma işleminin özenle yapılması son derecede önemlidir.
KIVIRMA
 Kıvırma işlemi; çay yaprak hücrelerinin zarlarını parçalayıp, hücre özsuyunun yaprak düzeyine ulaşmasına ve havanın oksijeni ile reaksiyona girmesine olanak hazırlamak için yapılır. Halen çeşitli çay işleme fabrikalarında farklı yöntemler ile kıvırma işlemi yapılmaktadır.
İKİNCİ KIVIRMA (ROTERVAN)
 Birinci kıvırmada yeterince parçalanmamış kaba yaprakların tazyik altında presli kıvırmalarda veya göbekli kıvırmalarda daha çok parçalanmalarını sağlayarak, yaprağın hücre zarının çatlatılarak içerisindeki hücre özsuyunun dışarı çıkartılması ile daha iyi fermantasyon şartlarının hazırlanmasını temin için yapılır.
· Presli kıvırmalarda kıvırma müddeti 40, göbeklilerde ise 20 dakikadır.
· Presli kıvırmalardaki çaylara bu müddet içerisinde en az 3 defa pres tatbik edilir.
· Presler 200-300 libre (90-135 kg.)'lık bir tazyikle yapılır. 5-6 dakika presli, 5-6 dakika pressiz olarak çalıştırılır. Böylece tazyik sırasında fazla sürtünmeden dolayı ısınmış olan çayın harareti düşürülmüş olur.
· İkinci kıvırmadan çıkarılan çaylar (rotervan olanlarda tekrar rotervandan geçirilir) yaş çay eleklerinde havalandırıldıktan sonra hareketli fermantasyon ünitesine, arabalı fermantasyon sisteminde ise ince çaylar ayrı arabalara, kalın çaylar ise rotervanlardan geçirildikten sonra ayrı fermantasyon arabalarına konulur, fermantasyon ünitesine sevk edilir.
FERMANTASYON
 Fermantasyon; kıvrılan yaş çay yaprağının hücre öz suyunda bulunan kimyasal bileşiklerin, oksidaz enziminin etkisi ile biyolojik değişikliğe uğrayarak siyah çayda istenen renk, burukluk, koku ve aromanın oluşması olayıdır. Fermantasyon aşamasında uygun sıcaklık, nem, temiz hava, zaman ve temizlik gibi faktörler önemli rol oynar.
FIRIN
 Kurutma aşamasında, kıvrılmış ve okside olmuş çay yaprağının nem oranı kurutma fırınlarında %3-%4 düzeylerine indirilerek, çay depolanabilir ve paketlenebilir duruma getirilir. Kurutma işlemi fırın girişinde 95-1000C ve fırın çıkışında 50-550C arasında yapılır.
TASNİF
  Tasnif olarak adlandırılan son aşamada ise; fırından çıkan kuru çayların önceden belirlenen standart elek tellerinden geçirilmek suretiyle incelik, kalınlık ve kalitelerine göre ayrılması işlemi yapılır.
AMBALAJLAMA
 Siyah çay, siyah çayı etkilemeyen ve siyah çaydan etkilenmeyecek niteliklere sahip, metal, kağıt, karton, uygun plastik materyal veya bunların bir kaçıyla üretilen katlı ambalaj malzemeleri içersinde paketlenir.
|
Çay Üretim Aşamaları